Ομιλία του Πανοσιολογιωτάτου Αρχιμανδρίτου π. Αμφιλοχίου Παπανδρέου, Πρωτοσυγκέλλου της Ιεράς μας Μητροπόλεως, επί τη εορτή του αγίου, ενδόξου και πανευφήμου αποστόλου Τιμοθέου

Ε Ο Ρ Τ Η

Αγίου Ενδόξου Αποστόλου ΤΙΜΟΘΕΟΥ

22 Ιανουαρίου 2017

Ο μ ι λ ί α

Αρχιμ. π. Αμφιλοχίου Παπανδρέου

Πρωτοσυγκέλλου Ιεράς Μητροπόλεως

Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων

 Σεβασμιώτατοι Άγιοι Αρχιερείς,

 Σεβαστοί πατέρες,

 Εντιμότατοι Άρχοντες,

 Αγαπητοί αδελφοί,

 Η Χάρις του Παναγίου Πνεύματος συγκέντρωσε όλους εμάς σήμερα εδώ, στην καθέδρα της Ιεράς Μητροπόλεως Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων, στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης της πόλεως Καρδίτσης, για να δοξολογήσουμε τον εν Τριάδι Προσκυνούμενο Θεό, να τελέσουμε το μέγα Μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας και να κοινωνήσουμε του Σώματος και του Αίματος του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού.

 Συγκεντρωθήκαμε όμως εδώ σήμερα και για δύο ακόμα σοβαρούς πνευματικούς λόγους:

 Ο πρώτος, για να τιμήσουμε, να υμνήσουμε και να δοξολογήσουμε με ύμνους και ωδές πνευματικές τον μεγάλο Άγιο, τον Άγιο Ένδοξο Απόστολο ΤΙΜΟΘΕΟ, τον Επίσκοπο και Μάρτυρα, του οποίου τη μνήμη εορτάζει σήμερα η Αγία μας Εκκλησία.

 Ο δεύτερος, για να τιμήσουμε το πρόσωπο του Σεβασμιωτάτου Ποιμενάρχου μας, ο οποίος φέρει το όνομα του Αγίου Ενδόξου Αποστόλου Τιμοθέου και να ζήσουμε μαζί του την πνευματική χαρά των ονομαστηρίων του.

 Ο Άγιος Απόστολος Τιμόθεος υπήρξε ο σημαντικότερος συνεργάτης του Μεγάλου Αποστόλου των Εθνών, του θείου Παύλου και πρώτος Επίσκοπος Εφέσου. Μία μεγάλη και σπουδαία πνευματική μορφή γεμάτη από βαθιά, θερμά αισθήματα και αφοσίωση υποδειγματική.

 Γεννήθηκε από Έλληνα πατέρα και Ιουδαία μητέρα, την Ευνίκη, στα Λύστρα της Λυκαονίας. Στερήθηκε πολύ νωρίς τον πατέρα του και η γιαγιά του η Λωΐδα από μικρό παιδί ακόμη του δίδαξε την Αγία Γραφή. Οι δύο αυτές γυναίκες φρόντισαν από πολύ νωρίς να διοχετεύσουν τις διανοητικές αναζητήσεις του μικρού Τιμοθέου και τα αισθήματα της καρδιάς του στην χειρωνακτική εργασία και την μελέτη των ιερών Γραμμάτων. Γράφει επ’ αυτού ο Απόστολος Παύλος: «Σὺ δὲ μένε ἐν οἷς ἔμαθες καὶ ἐπιστώθης, εἰδὼς παρὰ τίνος ἔμαθες» (Β΄ Τιμ. γ΄ 14).

 Όταν πέρασε ο Απόστολος Παύλος από τα Λύστρα, εκτίμησε τα πνευματικά χαρίσματα του Τιμοθέου και είδε στο πρόσωπό του έναν σπουδαίο αποστολικό εργάτη. Τον διαπαιδαγωγεί κατάλληλα, τον καθιστά Επίσκοπο Εφέσου και από την δεύτερη αποστολική του περιοδεία ο Παύλος παίρνει τον Τιμόθεο συνοδό του. Από τότε κοντά στον Απόστολο των Εθνών, ζει πολλές περιπέτειες για την διάδοση της ευαγγελικής αληθείας.

 Μετά τον μαρτυρικό θάνατο του Παύλου, ο Τιμόθεος επιστρέφει στην Έφεσο και εκεί συνεχίζει την διαποίμανση της περιοχής που του είχε αναθέσει.

 Τέλος, υπέστη μαρτυρικό θάνατο από τους ειδωλολάτρες, επειδή κατέκρινε τα όργιά τους σε μία σειρά εορτών της Αρτέμιδος της Εφεσίας.

 Έτσι, δίκαια θα μπορούσε και ο Άγιος Τιμόθεος να επαναλάβει αυτό που είπε ο διδάσκαλός του, όταν πλησίαζε το τέλος του: «Τὸν ἀγῶνα τὸν καλὸν ἠγώνισμαι, τὸν δρόμον τετέλεκα, τὴν πίστιν τετήρηκα· λοιπὸν ἀπόκειταί μοι ὁ τῆς δικαιοσύνης στέφανος, ὅν ἀποδώσει μοι ὁ Κύριος ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ, ὁ δίκαιος Κριτής» (Β΄ Τιμ. δ΄ 7-8).

 Το δε ιερό λείψανο του Αγίου μετακομίστηκε στην Κωνσταντινούπολη και κατατέθηκε στην Αγία Τράπεζα του Ναού των Αγίων Αποστόλων μαζί με τα λείψανα των Αγίων Αποστόλων Ανδρέου και Λουκά.

 Οι κύριες πηγές, από τις οποίες μπορούμε να αντλήσουμε πληροφορίες και να σκιαγραφήσουμε την μεγάλη αυτή προσωπικότητα του Αποστόλου Τιμοθέου είναι το βιβλίο των Πράξεων των Αποστόλων και οι Επιστολές του Αποστόλου Παύλου, ιδιαιτέρως δε οι δύο προς Τιμόθεον Επιστολές.

 Εδώ πρέπει να σημειώσουμε ότι, όταν ο Απόστολος Παύλος γράφει στον Τιμόθεο ποιμαντικές προτροπές και νουθεσίες, δεν σημαίνει ότι στερούνταν ο δεύτερος από ό,τι του έγραφε. Απλώς του υπενθυμίζει και εφιστά την προσοχή διαρκώς και μάλιστα χρησιμοποιεί σαν μάρτυρα τον ίδιο τον Θεό: «Διαμαρτύρομαι οὖν ἐγὼ ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ καὶ τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ... κήρυξον τὸν λόγον, ἐπίστηθι εὐκαίρως ἀκαίρως, ἔλεγξον, ἐπιτίμησον, παρακάλεσον, ἐν πάσῃ μακροθυμίᾳ καὶ διδαχῇ» (Β΄Τιμ. δ΄1, 2).

 Μελετώντας λοιπὸν τὰ ιερά αυτὰ κείμενα μπορούμε να διαπιστώσουμε κάποια από τα πολλά πνευματικά χαρίσματα, τα οποία κοσμούσαν το πρόσωπο του Αποστόλου Τιμοθέου:

 1. Ήταν πιστός

 Ήταν ο άνθρωπος της βαθιάς, ανυποκρίτου πίστεως. Γράφει χαρακτηριστικά ο Απόστολος Παύλος: «Τιμοθέῳ, γνησίῳ τέκνῳ ἐν πίστει» (Α΄Τιμ. α΄ 2) καὶ «Ὑπόμνησιν λαμβάνω τῆς ἐν σοὶ ἀνυποκρίτου πίστεως, ἥτις ἐνώκησεν... ἐν σοί» (Β΄Τιμ. α΄ 4).

 2. Ήταν καταρτιζόμενος

 Για να φθάσει κανείς στην αληθινή, στην πραγματική πίστη χρειάζεται μελέτη, χρειάζεται κατάρτιση. Ο Άγιος Τιμόθεος από την παιδική του ηλικία μελετούσε την Αγία Γραφή. Του γράφει ο Απόστολος Παύλος: «Ἀπὸ βρέφους τὰ ἱερὰ γράμματα οἶδας, τὰ δυνάμενά σε σοφίσαι εἰς σωτηρίαν» (Β΄Τιμ. γ΄ 15).

 3. Ήταν αφιλάργυρος

 Ο Άγιος Τιμόθεος ως μαθητής γνήσιος και πνευματικό ανάστημα του Αποστόλου Παύλου έκανε βίωμά του και αυτή τη μεγάλη αρετή της αφιλαργυρίας έχοντας πάντα στο νου του τον λόγο του μεγάλου Αποστόλου: «ἔστι δὲ πορισμὸς μέγας ἡ εὐσέβεια μετ’ αὐταρκείας... ἔχοντες δὲ διατροφὰς καὶ σκεπάσματα, τούτοις ἀρκεσθησόμεθα. Οἱ δὲ βουλόμενοι πλουτεῖν ἐμπίπτουσιν εἰς πειρασμὸν καὶ παγίδα καὶ ἐπιθυμίας πολλὰς ἀνοήτους καὶ βλαβεράς, αἵτινες βυθίζουσι τοὺς ἀνθρώπους εἰς ὄλεθρον καὶ ἀπώλειαν, ρίζα γὰρ πάντων τῶν κακῶν ἐστὶν ἡ φιλαργυρία, ἧς τινὲς ὀρεγόμενοι ἀπεπλανήθησαν ἀπὸ τῆς πίστεως καὶ ἑαυτοὺς περιέπειραν ὀδύναις πολλαῖς» (Α΄ Τιμ. Ϛ΄ 6-10).

 4. Ήταν γνήσιος συνεργάτης και καλός ποιμήν

 Ο Απόστολος Τιμόθεος διακρινόταν για την αγάπη του και την ταπείνωσή του. Γι΄αυτό και ο Απόστολος Παύλος τον ονομάζει: «γνήσιον τέκνον ἐν πίστει» (Α΄Τιμ. α΄ 2), «ἀγαπητὸν τέκνον» (Β΄Τιμ. α΄ 2), «ἀδελφόν», «συνεργόν» (Α΄Θεσ. γ΄ 1-3), «ἰσόψυχον» (Φιλιπ. β΄19).

 Ανεδείχθη καλὸς μαθητής, αλλά και καλός ποιμήν, ο οποίος «τὴν ψυχὴν αὐτοῦ τίθησιν ὑπὲρ τῶν προβάτων» (Ίω. ι΄ 9).

 Είχε όλα εκείνα τα χαρίσματα, τα οποία πρέπει να έχει ο Επίσκοπος κατά τον λόγο του Αποστόλου Παύλου: «δεῖ οὖν τὸν ἐπίσκοπον ἀνεπίληπτον εἶναι, νηφάλιον, σώφρονα, κόσμιον, φιλόξενον, διδακτικόν, μὴ πάροινον, μὴ πλήκτην, μὴ αἰσχροκερδῆ, ἀλλ’ ἐπιεικῆ, ἄμαχον, ἀφιλάργυρον» (Α΄ Τιμ. γ΄ 2, 3).

 4. Ήταν Μάρτυς

 Ως μιμητής του Αποστόλου Παύλου ο Άγιος Τιμόθεος μιμήθηκε τον διδάσκαλό του και στο Μαρτύριο, ακούοντας τον λόγο εκείνου: «μιμηταί μου γίνεσθε, καθῶς καγῶ Χριστοῦ». Έτσι, ως πρόβατον επί σφαγής οδηγήθηκε στο μαρτύριο υπέρ του Χριστού και του Ευαγγελίου.

 Αυτόν τον μεγάλο Άγιο και Απόστολο καλούμαστε κι εμεί σήμερα να τιμήσουμε και να μιμηθούμε.

 Αυτόν, για τον οποίον ο ιερός υμνογράφος αναφέρει: «Χρηστότητα ἐκδιδαχθείς, καὶ νήφων ἐν πᾶσιν, ἀγαθὴν συνείδησιν ἱεροπρεπῶς ἐνδυσάμενος, ἤντλησας ἐκ τοῦ Σκεύους τῆς ἐκλογῆς τὰ ἀπόρρητα· καὶ τὴν πίστιν τηρήσας, τὸν ἴσον δρόμον τετέλεκας» (Ἀπολυτίκιον Ἁγίου Τιμοθέου).

 Να τον τιμήσουμε όμως σωστά και ορθόδοξα.

 Να του αποδώσουμε την τιμή που του αξίζει.

 Διότι, όπως αναφέρει και ο σύγχρονος μεγάλος ασκητής και Άγιος, ο Άγιος Νεκτάριος Επίσκοπος Πενταπόλεως: «Ἡ πρὸς τοὺς ἁγίους τιμὴ εἶναι ἔκφρασις τῆς ἀγάπης τῶν πιστῶν πρὸς αὐτοὺς διὰ τὰς ὑψηλὰς αὐτῶν ἀρετάς. Εἶναι ἔκφρασις ἀϊδίου εὐγνωμοσύνης πρὸς τοὺς ἀθλητὰς τοῦ Χριστοῦ. Εἶναι ὁμολογία τῆς θερμῆς καὶ ζώσης ἡμῶν πίστεως πρὸς τὸν ἀθλοθέτην καὶ ἀγωνοθέτην Χριστόν. Εἶναι ἔνδειξις τοῦ πλημμυροῦντος τὰς καρδίας ἡμῶν ἐνθέου πόθου πρὸς ἀπομίμησιν αὐτῶν».

 «Ἐνὼ ἡ μὴ ἀπόδοσις τῆς νενομισμένης τιμῆς καὶ σεβασμοῦ πρὸς τοὺς Ἁγίους τοῦ Θεοῦ εἶναι ἀσέβεια, ἀχαριστία, ἀδιαφορία καὶ ἔλλειψις πόθου πρὸς τελείωσιν ἐν τῇ ἀρετῇ».

 Αυτού του μεγάλου Αγίου και Αποστόλου το τίμιον όνομα φέρει και ο Σεβασμιώτατος Ποιμενάρχης μας.

 Ο καλός και γλυκύς.

 Ο εργατικός και τίμιος.

 Ο φιλάγιος και φιλόθεος.

 Ο λειτουργικός και διδακτικός.

 Ο φιλακόλουθος και προσευχητικός.

 Ο νηστευτής και φιλομόναχος.

 Ο αφιλάργυρος και παραδοσιακός.

 Ο πράος και ελεήμων.

 Ο ἔχων ἀγαπῶσαν καρδίαν διὰ τοὺς πάντας...

 Πρωταρχικό του μέλημα η δόξα του Θεού και η σωτηρία του ποιμνίου του. Κι εμείς, ως τέκνα αυτού, χαιρόμαστε με την πνευματική χαρά του Επισκόπου μας, διότι «τοιοῦτος ἡμῖν ἔπρεπεν Ἀρχιερεύς»!

 Στα δυόμιση χρόνια της Αρχιερατικής του διακονίας έχει κατακτήσει τις καρδιές ολοκλήρου του ποιμνίου του, κλήρου και λαού, διότι για τους πάντες δείχνει το ανύστακτο πατρικό του ενδιαφέρον και άπαντες απολαμβάνουν την πατρική του αγάπη.

 Εκ της θέσεως αυτής, εκφράζοντας και την άποψη των αδελφών ιερέων, αλλά και του φιλοχρίστου λαού, επιτρέψτε μου να πω μετά βεβαιότητος, ότι ο Σεβασμιώτατος Ποιμενάρχης μας είναι άξιος μιμητής του Αγίου Τιμοθέου ως ο ποιμήν ο καλός, ο την ψυχήν αυτού τίθησιν υπέρ των προβάτων.

 Να ευχηθούμε και να προσευχηθούμε, ώστε ο Άγιος Θεός δια πρεσβειών του Αγίου Ενδόξου Αποστόλου Τιμοθέου να χαρίζει σε όλους υγεία σωματική, υγεία πνευματική, θείο φωτισμό και κάθε αγαθό προς όφελος και σωτηρία της ψυχής μας. Ιδιαιτέρως δε να ενδυναμώνει τον Σεβασμιώτατο Ποιμενάρχη μας, τον Πατέρα και διδάσκαλό μας...

 «Τ Ι Μ Ο Θ Ε Ο Υ τοῦ Σεβασμιωτάτου καὶ θεοπροβλήτου Μητροπολίτου, τῆς Ἁγιωτάτης Μητροπόλεως Θεσσαλιώτιδος καὶ Φαναριοφερσάλων, Ὑπερτίμου και Ἐξάρχου πάσης Φθίας, ἡμῶν δὲ πατρὸς καὶ Ποιμενάρχου, πολλὰ τὰ ἔτη».

Α Μ Η Ν